Rana

Onlangs leerde ik een nieuw Zweeds woord, namelijk 'rana', een dik wollen weefsel dat vooral in het noorden gemaakt wordt, bovenin Noorwegen, Zweden, Finland tot aan Rusland. Van oorsprong werd het als bekleding in tenten gebruikt, nu vaak als wandversiering. Deze is gemaakt door de moeder van een kennis uit Tornedalen.

Van oorsprong heeft ook elke kleur een betekenis, vaak gekoppeld aan het landschap, lucht, water, ijs, noorderlicht, enz.

Nu is deze al een tijdje oud, en hadden de zomen wat aandacht nodig...

Met een paar stroken band is het weer netjes en kan weer opgehangen worden. Altijd leuk als je iemand kunt helpen en tegelijkertijd wat leren over handwerk en cultuur.

 

Eerste weefproject

Met hulp van een kundige dame heb ik m'n eerste weefsel gemaakt. De methode is van de voddenkleden die hier bijna iedereen heeft. Maar ik houd iets meer van fijner werk, dus ik heb het bij een kort stukje gelaten, waar ik een ras van wil maken.

 Gelijk ook losgeknipt, zodat iemand anders kan weven op dat weefgetouw.

Intussen zijn de schering draden afgeknoopt.

Aan de achterkant is te zien dat ik twee kleuren heb gebruikt. Hoewel dit grovere werk niet zo mijn ding is, was ik toch trots op m'n eerste echte op een weefgetouw gemaakte weefsel. Alles behalve perfect, foutjes en hier en daar te lossen inslag... Maar he, het was een leerobject!

Weven

 

Een tijdje geleden vertelde ik over dat we gaan leren weven. Inmiddels hebben we geleerd alles voor te bereiden, schering draden te spannen... De grap is dat ik het niet eens kan vertellen in het Nederlands, maar in het Zweeds weet ik het wel. 

Het was eigenlijk niet mijn plan om een voddenkleedje te maken. Zulke kleden heeft hier bijna iedereen van vroeger uit nog. Maar ja, nu toch bezig... Ik heb besloten een kort stukje te weven en er een tas van te maken...

Weven

Dat moest ik jullie nog vertellen, hoe het weefverhaal begon. Afgezien van de tentoonstelling in Randwijk waar ik jaren geleden was en me bijna opgaf voor de weefcursus... Een paar dorpen verderop werd een zorgcentrum opgedoekt en daar stonden nog een paar weefgetouwen die weg moesten. Mijn collega's kwamen dat op het spoor en dachten gelijk aan mij, ik was tenslotte net begonnen met Kreativt Cafe... 

Een andere collega bracht me in contact met haar tante, die een 'vävstuga', een weefhuisje heeft net voorbij Skeppshult. Dat werd een super gezellig bezoekje, eerst bij haar thuis aan de fika met drie soorten koek (en ja, in dit land word je geacht van alles wat te nemen), en kijken naar haar weefsels en daarna reed ze met me mee om de weg te wijzen naar de ruimte waar ze cursussen geeft en waar mensen kunnen komen weven.

Dat werd een heerlijk bezoekje, en daarna heeft ze ook geholpen met het uit elkaar halen van de weefgetouwen uit het zorgcentrum en weer opbouwen in ons verenigingsgebouw bij de kerk. 

Uiteraard gaat ze ons ook leren hoe het allemaal werkt, en ik heb zo al super veel van haar geleerd. Ze was ook mee naar die winkel wat ik eerder liet zien.

Garenwinkel

Een tijdje terug zei iemand al dat die persoon naar Mårdaklev was geweest om brei garen te halen. Nu geloof ik dat ik hier nog niet had verteld over de sinds kort weer opgelaaid interesse voor weven, en voor het werk zou ik met iemand anders naar een winkel voor weefspullen gaan. Het bleek te gaan om hetzelfde pand, waarin Vårtofta Garn (de brei garens) samen werkt met Blomqvist, een van de oudste weefbedrijven van Zweden.

Stellingen vol brei garen... En een heel rek vol voorbeelden. 

De stellingen gaan over naar weefgarens. 

Zelfs het trapgat hangt vol. Dit noemen ze 'gubbaväv', weefsels met plaatjes, die je dus ook heel persoonlijk kan maken. 

Het bord in de hoek nodigt uit om in de kasten te kijken en je te laten inspireren. Blomqvist maakt al vele jaren eigen weefontwerpen en van alle patronen kun je hier het origineel bekijken. 

Dat je ook zelf de prachtigste gordijnen kan weven, had ik nog helemaal niet bedacht. 

Mocht je als handwerkster in de buurt raken, is deze winkel zeker een bezoek waard. 

Tas

Ik had nog zo'n katoenen tas liggen (ik vraag me ineens af waarom we die vroeger linnen tas noemden?) met een merknaam erop waarvan ik niet de behoefte voel om die aan iedereen te laten zien en een tijdje terug ontstond het idee om er dan maar iets overheen te maken.

Nou dat is dan een beetje uit de hand gelopen zoals je kunt zien, maar ondertussen had ik heel veel plezier bij het maken en versieren van deze tas.

Lekker experimenteren met restjes stof, restjes garen, restjes vilt, bloemetjes die ik eerder maakte maar nog niet echt een bestemming hadden gekregen, een restje vadmal.

Inspiratie komt vooral van Instagram, en ik had er een stapeltje stekenboeken bij liggen. Ik geniet toch wel heer erg van dat gepruts.

Ook een label met mijn naam erop erop genaaid en versierd, later nog het jaartal erbij geborduurd, dat staat nog niet op de ze foto.

Hierin ga ik mijn eigen patronen bewaren (in hun map) en wat ik op voorraad heb van het naaldfrivolitéboek dat ik samen met Hanke Hofstra maakte. De spullen van mijn 'atelier' dus.

Bezig met ... kleurtjes en technieken

Ik vond nog zo'n tas van katoen die ik jaren geleden eens kreeg van een pensioenfonds - ik heb geen zin om daar reclame voor te lopen, maar de tas is handig en ik heb al een tijdje alles van m'n atelier erin zitten. Ik wilde de tas lekker kleurrijk maken, met veel soorten handwerk erop.

Het begon eigenlijk met dit stukje weefwerk dat ik vond van toen ik kennelijk eens (jaren geleden) aan het experimenteren ben geweest met zo'n klein getouwtje. Toen dacht ik ineens weer aan die tas en dat het daar leuk op zou zijn.

Ik vond ook nog een paar experimentjes van naaldfrivolité met wol, waar ik een sluiting voor m'n winterjas mee maakte. Deze probeersels vond ik wel leuk voor bij de hengsels.

Verder naaide ik wat restjes stof aan elkaar en dit naaide ik weer vast op de tas. De puntjes aan de onderkant zijn dubbel genaaid, waardoor ze los konden blijven. Een stukje frivolité dat ooit ene boekenlegger had moeten worden paste er wel leuk op. Ik wil hierop nog gaan borduren en zo.

Lekker bezig in goed gezelschap, heerlijk creatief prutsen, zonder strak plan. Lekker het werk onder mijn handen laten ontstaan. Het haakwerk dat je hier en daar op de foto ziet, was een testhaaksel.

Lekker experimenteren met allerlei steekjes, inspiratie opdoend uit (oude) boeken. En ook wel beïnvloed door wat ik op Instagram tegen kom.

Ik geniet heel erg van dit gepruts, al geeft het wel een bende op de bank waar ik altijd zit. Die ligt vol met stofjes, draadjes, boekjes, naaigerei...

Ystad, weeftentoonstelling en meer

In het klooster van Ystad (ja, deze Zweedse stad klinkt je wellicht bekend in de oren door de tv serie Wallander, gebaseerd op de boeken van Mankell en opgenomen in en rond Ystad), was veel te zien.

Zo was er een tentoonstelling van prachtig weefwerk. Nu ben ik geen wever, dus het zei me niet alles, maar ik vond het kleurgebruik en de patronen prachtig, en het was wel te zien dat er heel wat uurtjes in gestoken moesten zijn, het weefwerk was zo fijn, en erg dicht geweven.

Er stond ook zo'n kist waarin het mooie handwerk bewaard werd, en eens per jaar er allemaal uitgehaald, met hulp van de buurvrouwen en gelucht. Wat zal het leuk geweest zijn om te mogen helpen en zo te kunnen kijken naar het handwerk van andere vrouwen, en ook samen je eigen kist leeg te halen en te laten bewonderen.

Er was een klein zaaltje waar iets over het kloosterleven verteld werd, maar dat vond ik eigenlijk wel heel weinig. Daar had ik meer van verwacht. Gelukkig was er nog een tentoonstelling over zilver in de Zweedse klederdracht.

Er werd behoorlijk zilver gedragen, maar ik vond de textiel natuurlijk minstens zo interessant. Er was een ruimte waar van alles in laden lag, afgedekt met glas, waar je in mocht kijken.

Dat was alleen niet helemaal handig met een uk in een draagdoek die het intussen wel een beetje genoeg vond. Dus ik heb niet alle laatjes gezien. Maar ook hier weer prachtig handwerk. Geborduurd, gekantklost, gebreid, gehaakt, en kralenwerk zoals dit:

En er was een expositie over mode ontwerpster Gudrun Sjöden. Nu ben ik geen modefreak, maar haar naam kende ik wel. Ik houd wel van haar kleurrijke kleding met bijzonder snit, en bijzondere combinaties.